Grb grada Bora nosi u sebi priču o mladom rudarskom gradu istočne Srbije, nastalom oko otkrića bakra. Njegovi simboli spajaju prirodu kraja i istoriju koja je od malog naselja stvorila jedan od privrednih centara zemlje.
🛡️ Grb grada Bora — Heraldički opis
Grb grada Bora glasi ovako: „Zlatno-srebreni štit presečen ukoso zelenom trakom. U zlatnom polju nalazi se drvo bor, dok se u srebrnom polju nalazi crveni krst sa iskrivljenim kracima."
Sadržaj
Značenje grba grada Bora
Grb grada Bora sastoji se od nekoliko heraldičkih elemenata koji povezuju ime i prirodu kraja sa njegovom kulturnom baštinom.
- Zelena traka: deli štit ukoso na zlatno i srebrno polje i simbolizuje prirodu i šume koje okružuju grad.
- Drvo bor u zlatnom polju: predstavlja takozvani govoreći simbol, jer ime grada Bora potiče upravo od ovog drveta.
- Crveni krst sa iskrivljenim kracima u srebrnom polju: tradicionalni heraldički element koji ukazuje na versku i kulturnu baštinu ovog kraja istočne Srbije.
Grb grada Bora postoji u tri nivoa upotrebe: veliki, srednji i mali grb. Veliki grb, pored osnovnog malog grba, sadrži i dva čuvara štita, crne orlove koji u kandžama drže stegove narodne zastave Srbije i zastave Grada Bora. Srednji grb predstavlja mali grb opasan vencem hrastovog lišća i grožđa.
📜 Malo poznata činjenica — Tri nivoa grba
Grad Bor je jedan od retkih primera u srpskoj gradskoj heraldici koji koristi čak tri zvanično propisana nivoa grba, veliki, srednji i mali, svaki namenjen tačno određenoj svečanoj ili službenoj prilici.
Istorija grba grada Bora
Naselje Bor se prvi put pominje u 18. veku, a prema podacima iz 1844. godine brojalo je svega 58 kuća i 230 stanovnika. Nagli preokret u razvoju kraja usledio je kada je češki inženjer Franjo Šistek, tragaјući za zlatom za beogradskog bogataša Đorđa Vajferta, otkrio bogatu rudu bakra u ovom području.
📜 Zanimljivost — Otkriće koje je promenilo grad
Franjo Šistek nije tragao za bakrom, već za zlatom za potrebe Đorđa Vajferta, ali je upravo to traganјe dovelo do otkrića rude bakra koja je odredila celokupnu budućnost Bora.
Od 1903. godine počela je eksploatacija bakra u Borskom rudniku, što je pokrenulo ubrzani razvoj grada. Vlasništvo nad rudnikom od 1903. do 1940. godine držao je francuski kapital, dok su Nemci postali vlasnici 4. februara 1941. godine. Bor je oslobođen 3. oktobra 1944. godine, a status grada dobio je maja 1947. godine, kada je brojao oko 8.000 stanovnika.
Integracijom Rudnika bakra Majdanpek sa Borskim rudnikom nastao je 1961. godine Rudarsko-topioničarski basen Bor (RTB Bor). Šezdesetih godina prošlog veka počeo je ubrzani industrijsko-urbani razvoj grada, otvoreni su novi rudnici i industrijski kapaciteti, izgrađeni su stanovi, pruge, putevi i drugi infrastrukturni objekti. Bor je postao obrazovni, zdravstveni i kulturni centar istočne Srbije, o čemu svedoče osnivanje Rudarsko-metalurškog fakulteta 1. oktobra 1961. godine i Instituta za bakar 1963. godine.
FAQ — Često postavljana pitanja o grbu grada Bora
Kada je zvanično usvojen grb grada Bora?
Odluka o obeležju, koja uređuje upotrebu i zaštitu grba, znaka i zastave opštine i naseljenog mesta Bor, doneta je na sednici Skupštine opštine Bor održanoj 25. juna 2003. godine, na osnovu Statuta opštine Bor i Odluke o grbu, znaku i zastavi opštine i naseljenog mesta Bor iz 2003. godine.
Šta simbolizuje drvo bor na grbu grada?
Drvo bor u zlatnom polju štita predstavlja govoreći simbol grba, odnosno direktnu vezu sa imenom grada, koje potiče upravo od ovog drveta karakterističnog za ovaj kraj istočne Srbije.
Zašto se na grbu grada Bora nalazi crveni krst?
Crveni krst sa iskrivljenim kracima u srebrnom polju predstavlja tradicionalni heraldički element koji ukazuje na versku i kulturnu baštinu kraja, karakterističan za heraldiku ovog dela Srbije.
Koja su tri nivoa grba grada Bora i kada se koriste?
Veliki grb se koristi na poveljama, plaketama, priznanjima i nagradama Gradske uprave, na veb prezentaciji, memorandumu predsednika i potpredsednika Skupštine grada, kao i na zvaničnim pozivnicama i čestitkama. Srednji grb se koristi na legitimacijama odbornika Skupštine grada, memorandumu sekretara Skupštine i Gradske uprave, kao i na predmetima za reprezentativne svrhe. Mali grb se koristi u redovnim službenim aktivnostima Gradske uprave, za obeležavanje službenih prostorija i na karticama za identifikaciju zaposlenih.
Da li se grb grada Bora danas koristi u svakodnevnom radu gradske uprave?
Da, mali grb se svakodnevno koristi u redovnim službenim aktivnostima Gradske uprave, na oznakama službenih prostorija Gradske uprave i javnog pravobranilaštva, kao i na identifikacionim karticama zaposlenih.